CIEKAWOSTKI o produktach, które warto włączyć do codziennego menu:

p-owsiane p-otreby p-czosnek p-oliwa

siemiep-pietruszkap-brokulyp-nasiona

p-selerp-awokadop-miodp-orzechy

PŁATKI OWSIANE

Skład: Są bogate w węglowodany, błonnik pokarmowy, tłuszcze i białko, witaminy z grupy B, Wit. E, wapń, potas, magnez, żelazo, cynk i selen.

Działanie: Zmniejszają stężenie cholesterolu we krwi (frakcja rozpuszczalna błonnika –beta glukany– wiąże „zły” cholesterol i przyśpiesza wydalanie go z kałem). Wzmacniają układ odpornościowy (błonnik rozpuszczalny jest pożywką dla „dobrych” bakterii). Działają odtruwająco (błonnik wychwytuje toksyczne związki i zapobiega ich wchłanianiu). Węglowodany z owsa trawione są powoli, co stopniowo zwiększa stężenie glukozy we krwi. Płatki likwidują uczucie głodu i sprawiają, że dłużej czujemy się syci.

Jak jeść: Można je jeść w postaci owsianki, z dodatkiem mleka (uzupełnia brakujące aminokwasy), owoców, pestek i orzechów. Dobrze smakuje także z różnymi przyprawami np. cynamon, imbir, kurkuma. Możesz je też dodawać do domowych ciastek, bułeczek, a także dań mięsnych (np. zamiast namoczonej bułki).

 

OTRĘBY czyli otoczka ziaren zbóż (m.in. pszenicy, żyta, owsa)

Skład: Są bogatym źródłem witamin (z grupy B, Wit. E), składników mineralnych (fosfor, wapń, potas, cynk, magnez), cennego błonnika. W zależności od rodzaju ziarna, z którego uzyskano otręby mają różnorodne działanie. Otręby pszenne przede wszystkim poprawiają perystaltykę jelit i przeciwdziałają zaparciom. Otręby owsiane, tak jak płatki, znane są z działania antycholesterolowego. Otręby absorbują z organizmu substancje szkodliwe i wspomagają ich wydalanie. Powinny znaleźć się w diecie każdego, kto dba o zdrowie i dobrą formę.

Jak jeść: Możesz je podawać z jogurtem, dodawać do owsianki, omletów, naleśników, domowych wypieków. Małym dzieciom otręby należy wprowadzać ostrożnie, gdyż mogą podrażniać przewód pokarmowy.

 

CZOSNEK

Skład: Jest źródłem błonnika (inuliny), potasu, żelaza, magnezu, fosforu i siarki, Wit. C i B. Zawiera także olejek lotny, w skład którego wchodzą m.in. allicyna, która ma działanie bakteriobójcze.

Działanie: Czosnek ma mnóstwo zalet, działa korzystnie na procesy fermentacyjne w jelitach oraz usuwa wzdęcia i niestrawności. Rozszerza naczynia krwionośne, obniża ciśnienie krwi, wpływa korzystnie na pracę mięśnia sercowego i komórek mózgowych. Działa wzmacniająco – stymuluje mechanizmy obronne, wpływa korzystnie na drogi oddechowe. To naturalny lek na przeziębienie. Reguluje poziom cukru we krwi. W medycynie ludowej czosnku używa się do smarowania miejsc ukąszeń os, pszczół i innych owadów.

Jak jeść: Czosnek świetnie smakuje jako dodatek do surówek, sałatek, warzyw duszonych, ryb, mięs, zup, pysznie komponuje się z grzankami.

 

OLIWA Z OLIWEK

Skład: Jest bogatym źródłem jednonienasyconych kwasów tłuszczowych (przede wszystkim kwasu oleinowego), także Wit. E.

Działanie: Badania dowodzą, że kwasy te odgrywają korzystną rolę w profilaktyce miażdżycy – zmniejszają stężenie cholesterolu całkowitego oraz „złego” cholesterolu, jednocześnie zwiększając stężenie „dobrego” cholesterolu. Pamiętaj! Wybieraj oliwę z oliwek „extra vergine”, z pierwszego tłoczenia na zimno. Jest wtedy najbardziej wartościowa.

Jak stosować: Możesz ją dodawać do surówek, sałatek, a także przyrządzać na niej dania gotowe – możesz smażyć na oliwie, wbrew obiegowym poglądom, że oliwę stosujemy tylko do potraw na zimno. Oleje o przewadze kwasów jednonienasyconych (czyli oliwa z oliwek, olej rzepakowy) mają wyższą temperaturę dymienia (jest to temperatura, w której tłuszcze ulegają rozkładowi) niż oleje z przewagą kwasów wielonienasyconych (np. olej słonecznikowy, z pestek winogron, z zarodków pszenicy, sojowy).

 

NASIONA STRĄCZKOWE (soczewica, fasola, groch, soja, ciecierzyca)

Skład: Są dobrym źródłem białka o wysokiej wartości (jakością zbliżone do białka mięsa), witamin z grupy B, a także cennego kwasu foliowego, minerałów (potas, wapń, fosfor, magnez, żelazo, siarka) oraz skrobi i błonnika.

Działanie: Mają korzystny wpływ na obniżenie poziomu cholesterolu, a także na regulację glukozy we krwi, zaleca się je więc także chorym na cukrzycę. W medycynie ludowej stosowane są jako produkty ogólnie wzmacniające i przyśpieszające rekonwalescencję.

Jak stosować: Wszystkie warzywa strączkowe (z wyjątkiem soczewicy) trzeba moczyć, następnie zmienić wodę i gotować. Ponieważ mogą powodować wzdęcia, należy do przyrządzania potraw dodawać zioła (np. majeranek. Można tez do gotowania dodać kawałek glonu. Świetnie nadają się jako dodatek do zup, farszów, mogą zastępować mięso, są bazą do sałatek, można z nich przyrządzać pasty (np. pasta dahl z soczewicy czerwonej, z dodatkiem czosnku, oliwy, przypraw i natki pietruszki).

 

ORZECHY

Skład: Są bogatym źródłem kwasów omega-3, witaminy E, magnezu, potasu, fosforu, cynku.

Działanie: Warto je jeść (oczywiście z umiarem, bo są bardo kaloryczne), ponieważ chronią przed miażdżycą, poprawiają pamięć, wzmacniają odporność. Ponieważ każdy z rodzajów orzechów ma nieco inny skład, warto jeść zarówno orzechy laskowe, jak i włoskie, pistacjowe itp.

Pamiętaj: orzechy mogą uczulać. Dlatego dzieciom można podawać je dopiero w drugim, trzecim roku życia, bardzo ostrożnie, obserwując czy nie wywołują reakcji alergicznych.

Jak jeść: Osoby dorosłe mogą jeść orzechy jako zdrową przekąskę, ale także mogą dodawać orzechy do różnego rodzaju potraw i deserów (takich jak owsianka, sosy do makaronu, jogurty, wypieki).

 

SIEMIĘ LNIANE

Skład: Jest najbogatszym źródłem kwasów tłuszczowych omega-3 w świecie roślinnym (główne źródło to tłuste ryby). Zawiera także błonnik i jest bogate w fitozwiązki (m.in. lignany). Zawiera witaminy z grupy B oraz minerały (potas, wapń, magnez, żelazo, cynk).

Działanie: Siemię obniża poziom złego cholesterolu, chroni przed miażdżycą. Drobno rozdrobnione nasiona są łagodnym środkiem przeczyszczającym, stosuje się je w profilaktyce zaparć. Fitoestrogeny, czyli roślinne naturalne hormony mogą łagodzić objawy menopauzy, a także zalecane jako środek wspomagający w profilaktyce nowotworowej. Siemię ma działanie powlekające i osłaniające. Polecane jest w chorobie wrzodowej, dzięki obecności śluzów, które powlekają przewód pokarmowy, chroniąc przed kwasem solnym i zmniejszając odczyny zapalne. Siemię lniane jest też bardzo pomocne w zapaleniu oskrzeli, stosowane przy suchym kaszlu. Stosuje się na trudno gojące się rany, w wysuszeniu skóry i pękaniu naskórka. Poleca się je także osobom chcącym zrzucić zbędne kilogramy – nasiona lnu wypełniają żołądek i dają uczucie sytości na dłużej.

Pamiętaj: ziarno jest najbogatsze po zmieleniu (uwalniają się wtedy wszystkie dobroczynne substancje). Należy jednak zmielone ziarno chronić przed działaniem światła i temperatury. Trzeba je zużyć w ciągu kilku dni po zmieleniu gdyż ulega utlenieniu.

Jak jeść: Możesz je dodawać do jogurtu, sałatek, owsianki, domowych wypieków, ciasta naleśnikowego, różnych koktajli. Możesz też wypijać je z wodą.

 

NATKA PIETRUSZKI

Skład: Jest bogatym źródłem witamin (beta-karotenu, witaminy C, witamin z grupy B) oraz minerałów (potasu, wapnia, fosforu, żelaza, magnezu).

Działanie: Poprawia trawienie, usuwa nadmiar wody z organizmu, czyści krew, regeneruje włosowate naczynia krwionośne, reguluje nadmierną fermentację w żołądku i jelitach, ma działanie moczopędne i dezynfekujące. Dodatkowo łagodzi dolegliwości menstruacyjne, redukuje cellulit i chroni przed wolnymi rodnikami (dzięki m.in. witaminie C i beta-karotenowi). Natka dodana do potraw zwiększa przyswajanie żelaza.

Jak jeść: Możesz ją dodawać do kanapek, posypywać nią zupy, sosy, dania z makaronem itp.

 

BROKUŁY

Skład: Są bogatym źródłem przeciwutleniaczy (beta-karotenu, Wit. C, Wit. E, cynku), zawierają także minerały, (potas, magnez) oraz błonnik.

Działanie: Brokuły chronią przed miażdżycą (obniżają poziom złego cholesterolu), oczyszczają organizm z produktów przemiany materii. Niektóre badania wskazują na działanie przeciwnowotworowe. Dzięki obecności przeciwutleniaczy zwalczają wolne rodniki.

Pamiętaj: wiele cennych składników obecnych w brokułach jest wrażliwych na działanie wysokiej temperatury, dlatego gotuj je krótko na parze lub w wodzie (od 2 do 5 min).

Jak jeść: Można je jeść na surowo lub krótko gotowane, jako dodatek do sałatek, w postaci pasty, zupy – krem.

 

SELER

Skład: Jest bogatym źródłem potasu, magnezu, wapnia, manganu, żelaza, cynku i fosforu. Zawiera także Wit. z grupy B, Wit. K, E, beta-karoten i Wit. C.

Działanie: Pobudza apetyt, przyspiesza trawienie, działa moczopędnie i wzmacnia układ nerwowy. Wyodrębniono z selera aktywny składnik obniżający ciśnienie i cholesterol zarazem. Działanie tej substancji odbywa się prawdopodobnie przez jej wpływ na obniżenie poziomu tzw. hormonów stresowych, powodujących skurcz naczyń krwionośnych. Sugeruje się więc, że selery mogłyby być najbardziej skuteczne u osób, u których nadciśnienie tętnicze wynika z przewlekłego stresu. Dodatkowo seler znajduje zastosowanie w leczeniu reumatyzmu, chorób nerek, przeciwdziała tworzeniu się kamieni. Działa także uspokajająco i wzmacniająco w stanach przemęczenia.

Pamiętaj: Seler może uczulać, dlatego do diety dziecka wprowadzaj go ostrożnie.

Jak jeść: Świetnie nadaje się na surówki, dodatek do zup, farszów, warzyw duszonych, puree.

 

AWOKADO

Skład: Jest bogatym źródłem korzystnych dla zdrowia jednonienasyconych kwasów tłuszczowych. Zawiera dużo witamin, m.in. kwasu foliowego, Wit. E, kwasu pantotenowego, minerałów (potas, wapń, fosfor, magnez, żelazo, cynk, miedź).

Działanie: Awokado zmniejsza stężenie „złego” cholesterolu dzięki obecności jednonienasyconych kwasów tłuszczowych. Wspomaga produkcję czerwonych krwinek, zalecane jest przy chorobach skóry i wypadaniu włosów. Awokado wskazane jest także dla osób chorujących na stłuszczenie wątroby, gdyż zawarta w nim miedź powoduje ustępowanie stłuszczenia. Dzięki obecności przeciwutleniaczy walczy ze szkodliwymi wolnymi rodnikami.

Jak jeść: Awokado świetnie nadaje się do sałatek, można je używać do kanapek (zamiast masła), przyrządzać pastę guacamole (z dodatkiem czosnku, cytryny i soli), można także stosować je jako dodatek do koktajli (np. z jogurtem naturalnym i otrębami owsianymi).

 

MIÓD

Skład: Zawiera łatwo przyswajalne cukry (glukozę i fruktozę – ok. 80%), niewielkie ilości witamin z grupy B, Wit. C i składników mineralnych. Zawiera także olejki eteryczne i kwasy organiczne, które wpływają na smak i aromat miodu. Miód zawiera także szereg innych związków takie jak flawonoidy i enzymy.

Działanie: Badania wykazały, że miód wspomaga mechanizmy obronne człowieka, wzmacnia odporność. Działa bakteriobójczo. Jest cenionym produktem chroniącym serce (obniża ciśnienie i poprawia krążenie krwi) oraz wątrobę. Znane jest również przeciwzapalne, oczyszczające i uspokajające działanie miodu. Pamiętaj: dodawaj miód do letnich napojów / potraw, ponieważ traci on swoje właściwości antybakteryjne w wysokich temperaturach.